"Trong ngành chăn nuôi gà, có một kẻ thù vô hình nhưng cực kỳ nguy hiểm – bệnh ILT (Viêm Thanh Khí Quản Truyền Nhiễm). Chỉ cần xuất hiện, nó có thể bùng phát thành dịch, gây thiệt hại nặng nề với tỷ lệ chết lên đến 70%, kéo theo hàng loạt hệ lụy kinh tế. Nhưng đừng lo! Bài viết này của Goovet sẽ giúp bạn nhận diện bệnh ILT trên gà rõ ràng nhất. Hãy cùng trang bị kiến thức để bảo vệ đàn gà của bạn khỏi 'kẻ thù thầm lặng' này!"
Nguyên Nhân Và Con Đường Lây Truyền Bệnh ILT Trên Gà
Bệnh Viêm Thanh Khí Quản Truyền Nhiễm (ILT) trên gà là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng nhất trong chăn nuôi gia cầm, gây thiệt hại lớn. Hiểu rõ nguyên nhân và con đường lây truyền của bệnh sẽ giúp người chăn nuôi chủ động phòng ngừa và kiểm soát dịch hiệu quả.
1. Nguyên Nhân Gây Bệnh ILT
Tác nhân gây bệnh:
Bệnh ILT do virus Gallid herpesvirus type 1 (GaHV-1) thuộc họ Herpesviridae gây ra.
Virus có khả năng tồn tại lâu trong môi trường, đặc biệt trong chất độn chuồng, dụng cụ chăn nuôi và cơ thể gà mang trùng
Sau khi xâm nhập, virus nhân lên ở niêm mạc đường hô hấp, gây viêm nặng, xuất huyết và hoại tử.
Yếu tố thuận lợi làm bùng phát dịch:
Thời tiết thay đổi (ẩm ướt, lạnh, gió mùa) làm suy giảm miễn dịch của gà.
Mật độ nuôi quá dày, thông thoáng kém, vệ sinh chuồng trại kém.
Gà bị stress do vận chuyển, thay đổi thức ăn, tiêm phòng không đúng lịch.
Bội nhiễm với các vi khuẩn như E. coli, Mycoplasma làm bệnh nặng hơn.
Ảnh 1: Virus Gallid herpesvirus type 1
2. Con Đường Lây Truyền Bệnh ILT
Bệnh ILT lây lan cực kỳ nhanh trong đàn gà thông qua các con đường chính sau:
✔ Lây trực tiếp:
Qua dịch tiết hô hấp (nước mũi, đờm, nước mắt) khi gà bệnh ho, hắt hơi.
Tiếp xúc trực tiếp giữa gà khỏe và gà bệnh.
✔ Lây gián tiếp:
Qua phân, chất độn chuồng nhiễm virus.
Dụng cụ chăn nuôi, thức ăn, nước uống bị ô nhiễm.
Phương tiện vận chuyển, giày dép, quần áo công nhân mang mầm bệnh từ nơi khác vào.
Chuột, côn trùng, chim hoang có thể làm lây lan virus.
✔ Lây dọc (từ mẹ sang con):
Gà mái mang trùng có thể truyền virus qua trứng, nhưng tỷ lệ thấp.
Triệu Chứng Và Chẩn Đoán Bệnh ILT Trên Gà
1. Triệu Chứng Lâm Sàng
Bệnh ILT biểu hiện ở hai thể chính: cấp tính và mãn tính, tùy vào độc lực của virus và sức đề kháng của đàn gà.
a) Thể cấp tính (nguy hiểm, tỷ lệ chết cao)
Khó thở dữ dội:
Gà thở khò khè, há mỏ, vươn cổ lên để hít không khí.
Tiếng thở rít đặc trưng, nhất nhất là vào ban đêm.
Ho ra máu hoặc đờm lẫn máu do xuất huyết khí quản.
Chảy nước mắt, nước mũi, sưng mặt, mắt nhắm nghiền.
Giảm ăn đột ngột, ủ rũ, xù lông, gầy yếu nhanh.
Tỷ lệ chết 10–70%, đặc biệt cao nếu bội nhiễm kế phát (E.coli, CRD…).
Ảnh 2: Triệu chứng bệnh ILT trên gà
b) Thể nhẹ (mãn tính, thường gặp ở gà đã tiêm vaccine)
Ho nhẹ, thở khò khè kéo dài.
Giảm đẻ trứng (ở gà mái), trứng méo mó, vỏ mỏng.
Viêm kết mạc mắt, chảy nước mắt trong.
Tăng trọng chậm, tiêu tốn thức ăn cao.
Lưu ý: Triệu chứng dễ nhầm với bệnh Newcastle (gà rù), CRD (hen gà) hoặc cúm gia cầm → Cần xét nghiệm để phân biệt.
2. Chẩn Đoán Bệnh ILT
a) Chẩn đoán lâm sàng
Dựa vào các triệu chứng đặc trưng (khó thở, ho ra máu).
Quan sát tổn thương khí quản khi mổ khám:
Niêm mạc khí quản phù nề, xuất huyết lốm đốm.
Có cục máu đông hoặc dịch nhầy lẫn máu trong lòng khí quản.
b) Xét nghiệm phòng thí nghiệm
PCR (Polymerase Chain Reaction): Phát hiện DNA của virus GaHV-1 với độ chính xác >95%.
ELISA: Kiểm tra kháng thể ILT trong máu, đánh giá miễn dịch đàn.
Phân lập virus: Nuôi cấy trên phôi trứng gà hoặc tế bào.
Mô bệnh học: Quan sát tế bào bao hàm thể (inclusion bodies) trong niêm mạc khí quản.
Phòng Bệnh ILT Hiệu Quả Trên Gà
1. Áp Dụng Nguyên Tắc An Toàn Sinh Học
Cách ly nghiêm ngặt:
Nhập gà giống từ nguồn uy tín, không nhiễm bệnh.
Cách ly gà mới ít nhất 2-3 tuần trước khi nhập đàn.
Vệ sinh, khử trùng chuồng trại định kỳ:
Sử dụng các chất sát trùng mạnh như iodine, glutaraldehyde, chlorine để phun khử trùng.
Đảm bảo chuồng nuôi thông thoáng, giảm độ ẩm, tránh tích tụ mầm bệnh.
Thay chất độn chuồng thường xuyên, xử lý phân và chất thải đúng cách.
Kiểm soát ra vào khu vực chăn nuôi:
Hạn chế người lạ, phương tiện vận chuyển vào trang trại.
Công nhân chăn nuôi phải sử dụng quần áo bảo hộ, ủng, khẩu trang.
2. Sử Dụng Thuốc Phòng Bệnh
BROM - MENTHOL - Giảm ho, long đờm, thông khí quản - Hỗ trợ điều trị các bệnh đường hô hấp.
Chi tiết tham khảo thông tin sản phẩm: XEM NGAY.
Ảnh 3: BROM-MENTHOL hiệu quả trị bệnh
TIMICOSIN 2500G - Thuốc thú y đặc trị các bệnh đường hô hấp, viêm phổi, nhiễm trùng trên gia súc, gia cầm siêu hiệu quả.
Thông tin chi tiết tham khảo sản phẩm: CLICK NGAY.
Ảnh 4: TIMICOSIN 2500G trị bệnh hiệu quả
3. Tăng Cường Sức Đề Kháng Cho Gà
Bổ sung vitamin & khoáng chất:
Vitamin A, C, E giúp tăng cường miễn dịch, electrolyte, men tiêu hóa giúp gà khỏe mạnh, chống stress.
Chế độ dinh dưỡng tốt: Đảm bảo thức ăn đủ chất, không bị nấm mốc.
4. Theo Dõi Và Phát Hiện Sớm Dấu Hiệu Bệnh
Kiểm tra hàng ngày: Phát hiện sớm các triệu chứng như ho, khó thở, chảy nước mắt, xử lý ngay nếu nghi ngờ, cách ly gà bệnh ngay lập tức, tăng cường khử trùng khu vực nhiễm bệnh.
Bệnh ILT (Infectious Laryngotracheitis) trên gà thực sự là một "kẻ thù thầm lặng" trong ngành chăn nuôi, gây thiệt hại lớn về kinh tế do tỷ lệ chết cao, giảm năng suất và chi phí điều trị tốn kém. Tuy nhiên, với sự hiểu biết đúng đắn về nguyên nhân, triệu chứng và các biện pháp phòng ngừa, người chăn nuôi hoàn toàn có thể kiểm soát và giảm thiểu rủi ro do bệnh gây ra. Và đừng quên ghé thăm Website và Fanpage của Goovet để biết thêm nhiều thông tin thú vị khác về chăn nuôi bà con nhé!